Küresel petrol piyasasında arz ve talep dengesi yeniden değişiyor. Orta Doğu’da yaşanan çatışmalar nedeniyle aylardır aksayan petrol sevkiyatlarının toparlanması ve dünya genelinde talebin zayıflaması, piyasada arz fazlasının yeniden oluşmasına yol açtı.
JPMorgan tarafından yayımlanan değerlendirmeye göre küresel petrol piyasası Eylül ayında günlük 1,1 milyon varil arz fazlasına geçti. Bu miktar Ekim ayında günlük 1,4 milyon varile yükseldi. Böylece piyasadaki arz fazlası, geçen yılın günlük ortalaması olan 1,3 milyon varili de geride bıraktı.
Bankaya göre stoklardaki artış ve ticaret akışları, piyasaya ihtiyaç fazlası petrolün geri dönmeye başladığını gösteriyor. Küresel ham petrol ithalatı ekim ayında günlük 44,9 milyon varile ulaştı. Bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre günlük 1,3 milyon varil daha yüksek gerçekleşti.
Arz fazlasındaki artışın önemli nedenlerinden biri Orta Doğu’daki petrol ihracatının yeniden yükselmesi oldu. Bölgeden yapılan petrol ihracatı, Mart ayında günlük 9,8 milyon varile kadar gerilemişti. Son dönemde toparlanan sevkiyatlar günlük yaklaşık 20,7 milyon varile ulaştı. Ancak ihracat hacmi henüz çatışmalar öncesindeki seviyelere dönmedi.
Petrol arzındaki artış yalnızca Orta Doğu ile sınırlı kalmadı. JPMorgan, Latin Amerika’nın da piyasaya geçen yılın aynı dönemine kıyasla günlük yaklaşık 1,5 milyon varil daha fazla ham petrol sunduğunu tahmin ediyor. Bu artışta Brezilya, Venezuela, Guyana ve Arjantin’in üretimleri öne çıktı.
Arzın artmasına karşılık petrol tüketimindeki gerileme de piyasadaki fazlayı büyüten unsurlar arasında yer aldı. JPMorgan’ın tahminlerine göre Orta Doğu’daki çatışmaların başlamasından bu yana küresel petrol talebi günlük yaklaşık 3,3 milyon varil azaldı.
Yüksek akaryakıt fiyatları ve arz kesintilerinin tüketimi sınırlaması, talep tarafındaki zayıflığı artırdı. ABD merkezli bir diğer yatırım bankası Goldman Sachs da Orta Doğu’da arzın toparlanması ve talebin zayıflaması nedeniyle petrol fiyatlarında düşüş bekliyor.
OPEC+ üyesi 7 ülke, Pazar günü gerçekleştirdiği toplantıda, Aralık 2026 döneminde petrol üretim seviyelerini değiştirmeme kararı aldı. Paratic Piyasalar verilerine göre küresel petrol fiyatları 4 Kasım 2026 itibarıyla aşağı yönlü bir seyir izliyor. Brent petrolün varil fiyat yüzde 3,7 kayıplaı yaklaşık 100 dolar seviyesinde işlem görürken, ABD tipi ham petrol (WTI) 93 dolar civarında bulunuyor.
mugisnot.com